Sergio Doplicher
| Sergio Doplicher | |
|---|---|
![]() Sergio Doplicher em 2005 | |
| Nascimento | Sergio Doplicher 30 de dezembro de 1940 Trieste, Itália |
| Morte | 9 de setembro de 2025 (84 anos) Boves, Itália |
| Cidadania | Reino de Itália, Itália |
| Irmão(ã)(s) | Fabio Doplicher |
| Alma mater |
|
| Ocupação | físico |
| Distinções |
|
| Empregador(a) | Universidade de Roma La Sapienza |
| Orientador(a)(es/s) | Giovanni Jona-Lasinio |
Sergio Doplicher (Trieste, 30 de dezembro de 1940 – Boves, 9 de setembro de 2025)[1] foi um físico matemático italiano, que lidou principalmente com os fundamentos matemáticos da teoria quântica de campos e da gravidade quântica.
Vida e carreira
Sergio Doplicher formou-se em Física na Universidade Sapienza de Roma em 1963 sob a supervisão de Giovanni Jona-Lasinio.[2] De 1976 a 2011 foi professor titular de mecânica quântica no departamento de matemática da Universidade Sapienza, aposentando-se em 2011 como professor emérito.[3][4]
Ele era conhecido por sua pesquisa baseada nos axiomas de Haag-Kastler e por sua colaboração com Rudolf Haag. Com John E. Roberts e Haag, ele examinou as regras de superseleção na teoria quântica algébrica de campos, fornecendo a primeira prova do teorema spin-estatística inteiramente baseado apenas nos primeiros princípios. Doplicher e Roberts também provaram um teorema de reconstrução para a álgebra de corpos quânticos e o grupo compacto de simetrias internas globais a partir da álgebra dos observáveis.[5][6] Em outras colaborações, Doplicher estudou os aspectos locais das regras de superseleção. Depois de introduzir a propriedade dividida, ele derivou álgebras de corrente exata e uma forma fraca de um teorema quântico de Noether.[7]
Mais tarde em sua carreira, Doplicher lidou com os fundamentos matemáticos da gravidade quântica em termos da estrutura quântica do espaço-tempo na escala de Planck.[8][9][10] Ele também abordou o problema da medição na física quântica local.[11]
Ele foi o autor do primeiro artigo do primeiro número da revista científica Communications in Mathematical Physics.[12]
Doplicher morreu no dia 9 de setembro de 2025, aos 84 anos.[13]
Publicações selecionadas
Cientificas
- Doplicher, Sergio; Haag, Rudolf; Roberts, John E. (1971). «Local observables and particle statistics. 1». Communications in Mathematical Physics. 23 (3): 199–230. Bibcode:1971CMaPh..23..199D. doi:10.1007/BF01877742
- Doplicher, Sergio; Haag, Rudolf; Roberts, John E. (1974). «Local observables and particle statistics. 2». Communications in Mathematical Physics. 35 (1): 49–85. Bibcode:1974CMaPh..35...49D. doi:10.1007/BF01646454
- Dell'Antonio, Gianfausto; Doplicher, Sergio; Jona-Lasinio, Giovanni, eds. (1978). Mathematical Problems in Theoretical Physics, International Conference held in Rome. Col: Lecture Notes in Physics. 80. [S.l.]: Springer-Verlag Berlin Heidelberg. ISBN 978-3-540-08853-0. doi:10.1007/3-540-08853-9
- Doplicher, Sergio; Roberts, John E. (1989). «A new duality theory for compact groups» (PDF). Inventiones Mathematicae. 98: 157–218. Bibcode:1989InMat..98..157D. doi:10.1007/BF01388849
- Doplicher, Sergio; Roberts, John E. (1990). «Why there is a field algebra with a compact gauge group describing the superselection structure in particle physics». Communications in Mathematical Physics. 131 (1): 51–107. Bibcode:1990CMaPh.131...51D. doi:10.1007/BF02097680
- Doplicher, Sergio; Fredenhagen, Klaus; Roberts, John E (1994). «Space-time quantization induced by classical gravity». Physics Letters B. 331 (1–2): 39–44. Bibcode:1994PhLB..331...39D. doi:10.1016/0370-2693(94)90940-7
- Doplicher, Sergio; Fredenhagen, Klaus; Roberts, John E (1995). «The Quantum structure of space-time at the Planck scale and quantum fields». Communications in Mathematical Physics. 172 (1): 187–220. Bibcode:1995CMaPh.172..187D. arXiv:hep-th/0303037
. doi:10.1007/BF02104515 - Connes, Alain; et al. (2004). Doplicher, Sergio; Longo, Roberto, eds. Noncommutative Geometry, CIME Summer School Lectures held in Martina Franca, Italy. Col: Lecture Notes in Mathematics. 1831. [S.l.]: Springer-Verlag Berlin Heidelberg. ISBN 978-3-540-20357-5. doi:10.1007/b94118
Outras
- Doplicher, Sergio; Ferro-Luzzi, Fausta (2011). Il De Rerum Natura di Giorgione, il teatro di Giovanni Bellini e lo sguardo della Gioconda (em italiano). Rome: Aracne. ISBN 978-8854841864
- Doplicher, Sergio (2014). O sol che sani ogne vista turbata, Note sulla Ragione nella Divina Commedia (em italiano). Rome: Edicampus. ISBN 978-8897591146
- Doplicher, Sergio (2018). Mondo quantistico e Umanesimo (em italiano). Rome: Carocci editore. ISBN 9788843093991
Referências
- ↑ Concorsi Teorica, pdf
- ↑ Sergio Doplicher (em inglês) no Mathematics Genealogy Project.
- ↑ More precisely, the Italian academic title is professore ordinario or professore di I fascia.
- ↑ «Doplicher's member page of Academia Europæa». Academia Europæa «Sergio Doplicher - Curriculum Vitae». Academia Europæa
- ↑ Halvorson, Hans; Müger, Michael (2007). «Algebraic quantum field theory». In: Butterfield, Jeremy; Earman, John. Philosophy of Physics. [S.l.]: Elsevier B.V. pp. 731–864. ISBN 978-0-444-51560-5. arXiv:math-ph/0602036
. doi:10.1016/B978-044451560-5/50011-7
- ↑ DHR superselection theory in nLab.
- ↑ Doplicher, Sergio (2010). «The Principle of Locality: Effectiveness, fate and challenges». Journal of Mathematical Physics. 51 (1). 015218 páginas. Bibcode:2010JMP....51a5218D. arXiv:0911.5136
. doi:10.1063/1.3276100
- ↑ Doplicher, Sergio; Fredenhagen, Klaus; Roberts, John E. (1995). «The Quantum structure of space-time at the Planck scale and quantum fields». Communications in Mathematical Physics. 172 (1): 187–220. Bibcode:1995CMaPh.172..187D. arXiv:hep-th/0303037
. doi:10.1007/BF02104515
- ↑ Bahns, Dorothea; Doplicher, Sergio; Morsella, Gerardo; Piacitelli, Gherardo (2015). «Quantum Spacetime and Algebraic Quantum Field Theory». In: Brunetti, Romeo; Dappiaggi, Claudio; Fredenhagen, Klaus; Yngvason, Jakob. Advances in algebraic quantum field theory. [S.l.]: Springer, Cham. pp. 289–330. ISBN 978-3-319-21353-8. arXiv:1501.03298
. doi:10.1007/978-3-319-21353-8_7
- ↑ Doplicher, Sergio (2001). «Space-time and fields: A Quantum texture». AIP Conference Proceedings. 589 (1): 204–213. Bibcode:2001AIPC..589..204D. arXiv:hep-th/0105251
. doi:10.1063/1.1419326
- ↑ Doplicher, Sergio (2018). «The Measurement Process in Local Quantum Physics and the EPR Paradox». Communications in Mathematical Physics. 357 (1): 407–420. Bibcode:2018CMaPh.357..407D. arXiv:0908.0480
. doi:10.1007/s00220-017-2949-z
- ↑ Doplicher, Sergio (1965). «An algebraic spectrum condition». Communications in Mathematical Physics. 1 (1): 1–5. Bibcode:1965CMaPh...1....1D. doi:10.1007/BF01649586
- ↑ «Cordoglio per la scomparsa di Sergio Doplicher» (em italiano). Sapienza Università di Roma. 10 de setembro de 2025. Consultado em 11 de setembro de 2025
Ligações externas
- «Sergio Doplicher - Can science save the world?». YouTube (em inglês). 22 de março de 2013
- «Algebraic Quantum Field Theory, Talk by Sergio Doplicher». YouTube (em inglês). 7 de outubro de 2013
- «Colloquim Levi-Civita, Math Tor Vergata: Sergio Doplicher (Live: 17.02.2016)». YouTube (em inglês)
